Ở thành phố này mưa không phải tính theo từng cơn, từng giờ hay từng ngày mà phải tính từng tuần, từng tháng. Mưa không lớn nhưng rả rích và dai dẳng, kèm theo cái lạnh ẩm ướt. Vậy mà, kể cũng lạ, nhiều người Huế sống tại Huế thì ghét vô cùng những ngày mưa dài lê thê, thế nhưng khi xa quê lại nhớ nó vô cùng.
> NemNgon cuốn thủ công, giao hàng miễn phí tận nhà
Vào những ngày mưa lạnh như thế này, người ta lại tìm đến những món ăn cay, nóng hổi để tìm một chút hơi ấm trong lòng. Đó là tô bún bò bốc khói nghi ngút vào lúc sáng sớm hay là xì xụp húp tô bánh canh cá lóc cay xè trong góc phố vào cuối buổi chiều tà. Và nếu còn có thời gian, người ta lại đến với phố ốc Trường An để thưởng thức những đĩa ốc luộc vừa cay, vừa nóng.
Không như ốc ở những nơi khác, ốc Huế có đủ các vị mặn, ngọt, chua, cay, nồng. Một chút cay của tiêu ớt, một chút nồng và thơm của gừng sả, một chút mặn mà của nước mắm, một chút vị ngọt toát ra từ thịt ốc. Tất cả làm nên một món ăn vừa ngon vừa thơm. Chỉ cần nhìn thấy đĩa ốc nóng hổi bốc khói ngùn ngụt và mùi thơm ngào ngạt là chúng ta có cảm giác “thèm” và bị quyến rũ ngay.
“Muốn ăn cơm hến sang cồn
Muốn ăn ốc hút lên pường Trường An”
Đó là câu nói mà người Huế vẫn luôn truyền cho nhau nghe, bởi lẽ các quán ốc hút tập trung trên phường Trường An, chính xác hơn đó là con đường Phan Bội Châu với những dãy quán san sát nhau như quán ốc Minh Nghĩa, quán ốc Vườn Dừa…nhưng lại luôn tấp nập khách. Đến đây bạn có thể thưởng thức đủ món nghêu, sò, ốc, hến…nhưng cái chính vẫn là tha hồ ngồi hút ốc, thưởng thức vị cay xé nơi đầu lưỡi.
Ốc có 2 loại : ốc bưu và ốc hút
Cho đến bây giờ tôi vẫn còn nhớ rất rõ lần đầu tiên đến với quán ốc cách đây cũng đã gần 15 năm. Cũng vào một buổi chiều mưa, mưa rả rích, quán hồi ấy còn rất nhỏ, chỉ khoảng chừng chục mét vuông và lèo tèo vài bộ bàn ghế, cả ba đứa chúng tôi quây quần quanh một chiếc bàn nhựa, vừa khều từng con ốc nhỏ xíu, nhâm nhi với xị rượu trắng, uống đến đâu biết đến đó.
Cái thú của việc ăn ốc là giết thời gian giống như người ta ngồi nhâm nhi cafê hay xị đế vậy. Việc ngồi hút từng con ốc cũng ngốn quá nhiều thời gian, vì thế ăn ốc không thể vội vàng được. Phải thật sự thảnh thơi, không bận tâm về quỹ thời gian quá hạn hẹp, bạn cứ từ từ gảy những con ốc nằm tít trong lớp vỏ xoắn ốc dày cộm hay cứ ngồi cặm cụi hút cho bằng được một con ốc ẩn mình thật sâu mà không cách gì dùng gim mà lễ nó ra.
Có hai loại ốc, ốc hút và ốc bươu mà người Huế thường gọi là ốc nhỏ và ốc to. Ốc thường được ăn kèm với chén nước mắm ớt tỏi cay và chua, đĩa rau sống tươi ngon có thêm vài lát vả và chuối chát. Thêm vào đó là món bánh tráng hoặc bánh phông tôm chiên giòn. Để giảm bớt vị cay từ ốc Huế, thường thì quán sẽ kèm luôn cho bạn một ca trà đá. Dụng cụ để ăn ốc, để khươi ốc không phải là tăm như những nơi khác mà là gai của cây bồ kết, nó nhọn nên rất dễ “khươi”. Nhưng những người ghiền ốc lại thích cắn đít từng con ốc rồi hút mới thích, mới thật sự là ngồi ăn ốc hút. Nước chắm ốc thường là nước mắm gừng hoặc là nước chắm lấy từ nước xào ốc. Người ăn ốc không quen thường dễ bị đau bụng vì ốc là loại thức ăn mát nên khi nấu thường thêm nhiều gừng để món ăn đươc điều hòa.
Quá trình nấu món ốc cũng không phải cầu kỳ cho lắm nhưng đủ để một người khó tính thấy nó thật công phu và quá phô trương. Ốc mua về rửa sạch bùn rồi ngâm vào nước để ốc nhả những chất bẩn ra ngoài. Thường thì ngâm ốc từ 1-2 ngày và thay nước thường xuyên là có thể đem ra chế biến món ăn được.Tuy nhiên quá trình ngâm ốc càng kéo dài thì ốc càng chết nhiều do đó gây nên sự hao phí. Để rút ngắn thời gian xuống tối đa, chỉ cần rửa sạch bùn đất bám bên ngoài vổ ốc sau đó ngâm trong nước vo gạo, cho thêm một nắm ớt thật cay giã nhuyễn. Thường xuyên dùng đũa quậy đều để ốc nhả hết chất dơ. Chỉ cần ngâm từ một đến hai tiếng là được.
Ốc sau khi ngâm rửa sạch bỏ ráo.Bắt chảo dầu lên, khi dầu nóng cho từng tép sả đa đâm dập vào, cho thêm ớt cay, ớt xắt sợi và gừng xắt sợi vào, trộn đều, sau đó mưois cho ốc vào. Nêm muối, bột ngọt cho vừa ăn, cho thêm lá chanh, lá sả vào trộn đều rồi đậy vung lại. Xào ốc khoảng 15 phút, ốc chín tới vừa thấm là ăn được. Ốc xào lâu mới thấm nhưng thường bị teo lại nên khi xào người nấu thường nêm gia vị hơi già tay để ốc chín tới là vừa thấm ăn được liền không cần phải đợi ốc thấm gia vị như khi nêm vừa. Ốc xào xong múc ra đĩa, khói bốc lên nghi ngút lại thơm lừng mùi lá chanh, lá sả, nghe vị cay nồng của ớt sộc lên tận đầu mũi. Chưa ăn đã thấy dịch vị tiết ra đầy miệng.
Ngày nay, khi cuộc sống ngày phát triển hơn, với nhiều bận rộn lo toan hơn, với thời gian 24h/ngày người ta thấy chưa thật đủ cho những lo toan của cuộc sống thì thiết nghĩ bỏ ra hàng tiếng đồng hồ để hút ốc quả là khó khăn. Thế nhưng từ 5h chiều đến 10h đêm bạn thử chạy xe dọc đường Phan Bội Châu mới thấy vỡ ra một điều: hóa ra vẫn còn nhiều người nghiền ốc và vẫn có vô số người sẵn sàng để thời gian vào thú vui ẩm thực dân dã này.
Diệu Linh
